การซ้อนทับข้อมูลภูมิสารสนเทศ (ไฟล์รูปภาพ) บน Google Earth

หลายคนที่มีข้อมูลภูมิสารสนเทศ เช่น แปลงที่ดิน การใช้ประโยชน์ที่ดิน หรือ แผนที่สภาพภูมิประเทศ ที่อยู่ในรูปแบบของไฟล์รูปภาพ เช่น png jpeg gif ก็สามารถนำมาวางซ้อนทับบนข้อมูลภาพถ่ายจากดาวเทียม จากโปรแกรม Google Earth ได้ โดยไม่ต้องมีข้อมูลจริงๆ ที่เป็น Shape file หรือ kml ซึ่งก็เป็นวิธีที่สะดวก นอกจากนั้นยังสามารถดู history เพื่อดูการเปลี่ยนแปลงของพื้นที่ดังกล่าวในแต่ละช่วงเวลาได้ด้วย ไปเจอวิธีการซ้อนทับข้อมูลใน YouTube มาโดยบังเอิญ คิดว่าน่าจะเป็นประโยชน์สำหรับผู้ใช้งานทางด้าน GI สำหรับจะนำไปประยุดต์ใช้งานต่อไป

ข้อมูลในการทำภาพถ่ายแบบออร์โท

การทำงานทางด้านภูมิสารสนเทศ โดยเฉพาะการใช้ข้อมูลภาพถ่ายต่างๆ จำเป็นจะต้องมีการทำภาพให้มีค่าพิกัด ไม่ว่าจะเป็นแบบ UTM หรือ Geo ซึ่งจะทำให้ข้อมูลภาพมีประโยชน์เพิ่มมากขึ้นในการนำมาซ้อนทับร่วมกับชั้นข้อมูลต่างๆ หรือทำการสร้างชั้นข้อมูลขึ้นมาใหม่ การกำหนดค่าพิกัดให้กับข้อมูลภาพ ถ้ากำหนดค่าใน 2 แกน คือ x และ y จะเรียกว่าการทำ Rectify นิยมใช้ทำในการแปลตีความภาพถ่าย ที่ไม่ต้องการความถูกต้องเชิงตำแหน่งมาก เพียงแต่ให้สามารถซ้อนทับกันได้ในข้อมูลภาพที่มีพื้นที่เดียวกันแต่ช่วงเวลาแตกต่างกัน ข้อมูลที่ใช้อ้างอิง ได้แก่ แผนที่สภาพภูมิประเทศ 1:50,000 ข้อมูลภาพถ่าย เส้นทางคมนาคม หรือที่เรียกกันว่าเป็น image to image และ image to map registration

ส่วนการกำหนดค่าใน 3 แกน คือ x, y, และ z จะเรียกว่าการทำ Ortho Rectification นิยมใช้ในการรังวัด การทำแผนที่มาตราส่วนใหญ่ เช่น 1:4,000 1:1,000 ซึ่งจะให้ความถูกต้องเชิงตำแหน่งมาก (ปกติจะกำหนดไว้ที่น้อยกว่า 1 pixel ขึ้นอยู่กับ Resolution ของภาพถ่าย) ข้อมูลที่ใช้อ้างอิงก็จะเหมือนกับแบบ 2 แกน แต่จะเพิ่มข้อมูลระดับความสูงภูมิประเทศเชิงเลข หรือ DEM เข้ามา เพื่อทำการปรับแก้ความบิดเบี้ยวของสภาพภูมิประเทศ นอกจากนั้นยังจะต้องมีการเลือกใช้ Geometric Model ให้ตรงตามชุดข้อมูลที่จะทำเป็นภาพถ่ายออร์โทด้วย

ชุดข้อมูลของการทำภาพถ่ายแบบออร์โท

ชุดที่ 1

ภาพถ่าย Level 1A + *GCP* + **DEM + Geometric Model (Orbital Pushbroom)

Orbital Pushbroom

ชุดที่ 2

ภาพถ่าย Level 1A + ***RPC + **DEM + Geometric Model (Rational Function)

Rational Function

*GCP ได้มาจาก

1. การเก็บค่าพิกัดจากเครื่อง GPS แบบสำรวจ ปกติจะใช้แบบ Fast Static + การปรับแก้โครงข่ายสามเหลี่ยม
ค่าที่ได้จากการปรับแก้จะเป็นค่า UTM x, y, และระดับความสูงทางระดับน้ำทะเลปานกลาง (MSL) ซึ่งจะมีการคำนวณมาจากค่า lat/long และ ความสูง ellipsoid จากเครื่อง GPS ร่วมกับ Earth Gravitational Model 1996 (EGM96)

Geoid

2. ข้อมูลภาพถ่ายทางอากาศแบบออร์โท

3. เส้นทางคมนาคม

4. ข้อมูลอื่นๆ เช่น แผนที่สภาพภูมิประเทศ 1:50,000

**DEM ได้มาจาก

1. ภาพคู่ Stereo

2. ข้อมูลจาก LIDAR

3. Contour Line + Spot Height

4. ดาวน์โหลดฟรีบนอินเตอร์เน็ต ได้แก่ SRTM (90 เมตร) และ GDEM (30 เมตร)

***RPC

1. ไฟล์ค่า Parameter ต่างๆ ที่จะนำมาใช้ใน Geometric Model ซึ่งจะมีติดมากับชุดข้อมูลภาพถ่ายจากดาวเทียม